Дар пайи ҳамлаи Амрикову Исроил ба Эрон, чандин сокини осоишта, хонандагони мактаб ва теъдоде аз фармондеҳони Нерӯҳои мусаллаҳи Эрон кушта шуданд. Аз ҷумла, дар рӯзи аввали ҷанг дабири Шӯрои олии дифоъву вазири дифоъ ва фармондеҳи кулли Сипоҳу раиси ситоди кулли артиши Эрон кушта шуданд. Онҳо кӣ буданд ва чӣ корнома доштанд?

 

Алӣ Шамхонӣ - дабири Шӯрои олии дифоъ

Алӣ Шамхонӣ аз поягузорони Сипоҳи посдорони Инқилоб исломӣ ва дар тӯли ҷанги Эрон ва Ироқ аз фармондеҳони аршади сипоҳ буд. Ӯ дар ибтидои ҷанг фармондеҳии сипоҳ дар Хузистонро бар уҳда дошт.

Хабаргузориҳои Эрон хабари кушта шудан Алӣ Шамхониро бар асари ҳамлаҳои Исроил ва Амрико тасдиқ карданд.

Ҳудуди ҳашт моҳ пеш дар нахустин рӯзи “ҷанги 12-рӯза” сару садоҳое дар бораи кушта шудани ӯ мунташир шуд, вале пас аз чанд рӯз расонаҳои эронӣ хабар доданд, ки ӯ захмӣ шудааст ва аз ҳамлаҳои Исроил ҷони солим ба дар бурдааст.

Шамхонӣ пас аз “ҷанги 12-рӯза”, дабир ва намояндаи Алии Хоманаӣ дар Шӯрои тозатаъсиси олии дифоъ шуд.

Дар тирамоҳи соли гузашта бо ҷанҷоли пахши филми арӯсии духтараш рӯбарӯ шуд ва онро кори исроилиҳо донист ва дар шабакаи “Х” навишт: “Ҳаромзодаҳо, ман ҳанӯз зиндаам”.

 

Алӣ Шамхонӣ

Ӯ ҳафтаи гузашта пеш аз шуруи охирин даври музокирот Эрон ва Амрико дар шабака “Х” ба ҳимоят аз Аббос Ароқчӣ навишт: “Агар масъалаи аслии музокирот, манъи сохти силоҳи ҳастаӣ аз сӯи Эрон бошад, ин амр мувофиқ ба фатвои раҳбарӣ ва докторинаи дифои Эрон буда, тавофуқи фавриӣ дар дастрас аст. Ароқчӣ аз ҳимоят ва ихтиёри кофӣ барои ин тавофуқ бархӯрдор аст”.

Дар солҳои ахир Шамхонӣ борҳо ба тавофуқи ҳастаии Эрон ва Ҳасани Рӯҳонӣ, раисҷумҳури пешин, тохта буд ва аз Қонуни роҳбурди Маҷлис барои лағви таҳримҳо ҳимоят карда буд.

Шамхонӣ соли гузашта дар як мусоҳибаи интиқодӣ, Рӯҳониро ба “беамалӣ” дар сиёсати хориҷӣ ва дар муқобили хурӯҷи Амрико аз “Барҷом” муттаҳам кард ва Маҳмуд Аҳмадинажодро поягузори ихтилоф дар кишвар хонд.

Дар корномаи Алӣ Шамхонӣ, чеҳраи низомӣ ва амниятӣ дар Ҷумҳурии Исломии Эрон унвонҳои монанди фармондеҳ, дарёбон, стратегист ва дипломат ба чашм мехӯрд. Ин чеҳраи шинохташуда худашро фарзанди инқилоб медонист ва гуфта буд, “ҳама ҳувиятам аз ин инқилоб аст ва ҳанӯз ҳам худамро сарбози инқилоб медонам”.

Шамхонӣ ба унвони низомии “миёнарав”  шинохта мешуд ва аз камтарин чеҳраҳое буд, ки аз ибтидои инқилоб то кунун дар саҳнаи сиёсӣ, низомӣ ва амниятӣ ҳузур дошт.

 

Азиз Насирзода, вазири дифоъ

Азиз Насирзода соли 1964 дар Озарбойҷони шарқӣ ба дунё омада, солҳо дар Ҷумҳурии исломии Эрон дар мансабҳои низомӣ хидмат кардааст.

Ӯ моҳи августи соли 2024 вазири дифои Эрон таъйин шуда буд.

 

Азиз Насирзода

Насирзода фаъоляити низомии худро дар солҳои 80-ум шуруъ кардааст. Дар солҳои ҷанги Эрон ва Ироқ халабони Неруҳои ҳавоии Эрон буд ва ҳавопаймои F-14- ро идора мекард.

Баъдтар ӯ ба ҳайси муовини фармондеҳи Неруи ҳавоии артиш, фармондеҳи Неруи ҳавоии артиши Эрон ва то расидан ба мақоми вазири дифоъ, ҳамчун ҷонишин раиси Ситоди кулли неруҳои мусаллаҳ ифои вазифа кардааст.

 

Муҳаммад Покпур, фармондаи кулли Сипоҳи посдорон 

Ӯ аз мансабдорони баландпоя ва аз ашхоси ба роҳбари олии кишвараш наздик ном бурда мешуд.

Муҳаммад Покпур дар аввалин рӯзи ҷанги дувоздаҳрӯза, дар 13 июни соли 2025, пас аз куштани Ҳусейн Саломӣ, аз ҷониби фармондаи кулли нерӯҳо дараҷаи сарлашкарӣ гирифт ва фармондеҳи кулли Сипоҳи посдорон шуд.

Сарлашкар Муҳаммад Покпур ҳамон рӯз дар номае ба Алӣ Хоманаӣ навишт: “Барои таҳаққуқи ваъдаи имоми азизамон ва қасоси хуни фармондаҳон, донишмандон ва мардуме, ки дар хуни худ ғалтиданд, ба зудӣ дарҳои ҷаҳаннам ба рӯи ин режими кӯдаккуш кушода хоҳад шуд”.

Ӯ дар 8 моҳ ва чанд рӯзе, ки фармондаҳии кулли Сипоҳи посдоронро бар уҳда дошт, ҳамвора бар омодагӣ барои ҷанг, тавсеаи тавони мушакӣ ва таҳдиди мустақими Амрико ва Исроил таъкид мекард.

Муҳаммад Покпур борҳо ҳушдор дод, ки нерӯҳои Сипоҳ “дар баландтарин сатҳи омодагӣ” қарор доранд ва “ангуштамон рӯи моша аст” ва ҳар гуна хатои ҳисобӣ аз ҷониби Вашингтон ё Тел-Авив бо посухи фаврӣ рӯ ба рӯ хоҳад шуд.

 

Муҳаммад Покпур

Ӯ инчунин таъкид мекард, ки Эрон дар авҷи қудрат қарор дорад ва дар сурати ҳамлаи дубора, посухе “шадидтар ва кӯбандатар” хоҳад дод. Покпур ҳатто ҳушдор дода буд, ки агар таҳдидҳо идома ёбад, Эрон ҷангро “аз ҳамон ҷое, ки мутаваққиф шуд, аз сар хоҳад гирифт”.

Дар суханрониҳо ва паёмҳои расмӣ, ӯ бар тавсеаи фановариҳои низомӣ — аз ҷумла тавони мушакӣ ва истифодаи фановариҳои навини ҷангӣ — таъкид дошт ва ҷанги дувоздаҳрӯзаро “ҷанги фановарӣ” тавсиф мекард, ки дар он Эрон бо маҷмӯае аз қудратҳои ҷаҳонӣ рӯ ба рӯ шудааст.

Муҳаммад Покпур дар мавзеъҳои минтақавӣ низ аз густариши ҳамкории низомӣ бо нерӯҳои ҳамсӯ дар минтақа сухан мегуфт ва таъкид мекард, ки “меҳвари муқовимат” ба мувоҷиҳа бо “душманони минтақа” идома хоҳад дод.

Дар маҷмӯъ, давраи кӯтоҳи фармондаҳии Муҳаммад Покпур бар Сипоҳи посдорон бо адабиёти шадиди ҷангӣ ва таҳдидомез ҳамроҳ буд — адабиёте, ки аз ваъдаи “кушодани дарҳои ҷаҳаннам” дар нахустин рӯзи фармондаҳӣ оғоз шуд ва то охирин моҳҳои ҳузури ӯ дар раъси Сипоҳ, бо таъкиди доимӣ бар омодагӣ барои рӯёрӯии низомӣ идома ёфт.

 

Абдурраҳим Мусавӣ, раиси Ситоди кулли Нерӯҳои мусаллаҳ

Ӯ соли 1960 дар Қум таваллуд шуда, аз чеҳраҳои собиқадори артиши Ҷумҳурии Исломии Эрон будааст. Раиси Ситоди кулли Нерӯҳои мусаллаҳ таъйин шудани ӯ тағйире дар сохтори фармондеҳии низомии Эрон буд, зеро аввалин бор ин мақом, ки пеш аз ин ҳамеша дар ихтиёри фармондеҳони Сипоҳ буд, ба як фармондеҳи артиши Эрон дода шуд.

 

Абдурраҳим Мусавӣ

Абдурраҳим Мусавӣ соли 1979 ба артиши Эрон пайваст. Ӯ доктори илм дар маъмурияти дифоӣ аз Донишгоҳи олии дифои миллӣ аст. Мусавӣ дар ҷанги Эрон ва Ироқ ҳузури чашмгир дошт.

Пас аз анҷоми ҷанги Эрон ва Ироқ, Мусавӣ дар сохтори артиши Эрон ба суръат боло рафт.

Байни солҳои 2005-2009 раиси Ситоди муштараки артиши Эрон буд ва пас аз он то соли 2016 дар мақоми фармондеҳи умумии артиши Эрон хидмат кард. То соли 2018 ҳамчун ҷонишинии раиси Ситоди кулли Неруҳои мусаллаҳро бар уҳда дошт. Дар он сол бо баланд бардоштани дараҷаи сарлашкарӣ, ба фармондеҳии кулли артиши Эрон таъин шуд ва ҳафт сол дар ин мақом монд.

Абдурраҳим Мусавӣ аз соли 2017 то моҳи июни соли 2025 фармондеҳии кулли артиши Ҷумҳурии Исломии Эронро ба уҳда дошт.

Мусавӣ дар бораи зиндагии шахсии худ гуфтааст, ки падари ӯ коргоҳи ресандагӣ дошт ва ӯ аз шашсолагӣ дар он ҷо кор мекард. Ӯ дар 23 -  солагӣ оиладор шуд ва ду писар дорад.

Ӯ тобистони соли гузашта пас аз кушта шудани Муҳаммад Боқирӣ дар “ҷанги 12-рӯза” раиси Ситоди кулли Нерӯҳои мусаллаҳ таъйин шуда буд.

Ҳоло ба ҷойи ин фармондеҳони аршади Нерӯҳои мусаллаҳи Эрон кӣ таъйин шудааст, ба таври комил маълум нест.

Аҳмад Воҳидӣ

Баъзе расонаҳо менависанд, Аҳмад Воҳидӣ фармондеҳи нави Сипоҳи посдорони инқилоби исломии Эрон таътин шудааст. Мақомоти Эрон расман иттилое надодаанд. Ба курсиҳои дигар киҳо таъин шудаанд, номаълум аст.

Ҷанг Амрикову Исроил дар Эрон идома дорад. Пас аз як рӯзи ҷанг, дар Эрон садҳо сокини осоишта ва мақомдорон кушта шудаанд. Аз ҷумла, субҳи имрӯз мақомоти Эрон тасдиқ карданд, ки Алӣ Хоманаӣ, роҳбари олии кишвар бо ҷамъе аз пайвандонаш кушта шудааст.

Эрон ҳам дар посух ба Изроил ва пойгоҳҳои низомии Амрико дар кишварҳои арабии Ховари миёна зарба мезанад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.